Γραφικό

Μνημοσύνη
Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας

Μνημοσύνης δ᾽ ἐξαῦτις ἐράσσατο καλλικόμοιο,
ἐξ ἧς οἱ Μοῦσαι χρυσάμπυκες ἐξεγένοντο
ἐννέα, τῇσιν ἅδον θαλίαι καὶ τέρψις ἀοιδῆς. Ησίοδος, Θεογονία 915-7

ΑΠΟΛΛΩΝΙΟΣ ΡΟΔΙΟΣ

Ἀργοναυτικά (2.408-2.461)


ὣς ἄρ᾽ ἔφη· τοὺς δ᾽ εἶθαρ ἕλεν δέος εἰσαΐοντας.
δὴν δ᾽ ἔσαν ἀμφασίῃ βεβολημένοι· ὀψὲ δ᾽ ἔειπεν
410ἥρως Αἴσονος υἱὸς ἀμηχανέων κακότητι·
«ὦ γέρον, ἤδη μέν τε διίκεο πείρατ᾽ ἀέθλων
ναυτιλίης καὶ τέκμαρ, ὅτῳ στυγερὰς διὰ πέτρας
πειθόμενοι Πόντονδε περήσομεν· εἰ δέ κεν αὖτις
τάσδ᾽ ἡμῖν προφυγοῦσιν ἐς Ἑλλάδα νόστος ὀπίσσω
415ἔσσεται, ἀσπαστῶς κε παρὰ σέο καὶ τὸ δαείην.
πῶς ἔρδω, πῶς αὖτε τόσην ἁλὸς εἶμι κέλευθον,
νῆις ἐὼν ἑτάροις ἅμα νήισιν; Αἶα δὲ Κολχίς
Πόντου καὶ γαίης ἐπικέκλιται ἐσχατιῇσιν.»
ὣς φάτο· τὸν δ᾽ ὁ γεραιὸς ἀμειβόμενος προσέειπεν·
420«ὦ τέκος, εὖτ᾽ ἂν πρῶτα φύγῃς ὀλοὰς διὰ πέτρας,
θάρσει· ἐπεὶ δαίμων ἕτερον πλόον ἡγεμονεύσει
ἐξ Αἴης· μετὰ δ᾽ Αἶαν ἅλις πομπῆες ἔσονται.
ἀλλὰ, φίλοι, φράζεσθε θεᾶς δολόεσσαν ἀρωγήν
Κύπριδος. ἐκ γὰρ τῇ κλυτὰ πείρατα κεῖται ἀέθλων.
425καὶ δέ με μηκέτι τῶνδε παροιτέρω ἐξερέεσθε.»
ὣς φάτ᾽ Ἀγηνορίδης· ἐπὶ δὲ σχεδὸν υἱέε δοιώ
Θρηικίου Βορέαο κατ᾽ αἰθέρος ἀίξαντε
οὐδῷ ἔπι κραιπνοὺς ἔβαλον πόδας· οἱ δ᾽ ἀνόρουσαν
ἐξ ἑδέων ἥρωες, ὅπως παρεόντας ἴδοντο.
430Ζήτης δ᾽ ἱεμένοισιν, ἔτ᾽ ἄσπετον ἐκ καμάτοιο
ἆσθμ᾽ ἀναφυσιόων, μετεφώνεεν, ὅσσον ἄπωθεν
ἤλασαν, ἠδ᾽ ὡς Ἶρις ἐρύκακε τάσδε δαΐξαι,
ὅρκιά τ᾽ εὐμενέουσα θεὰ πόρεν, αἳ δ᾽ ὑπέδυσαν
δείματι Δικταίης περιώσιον ἄντρον ἐρίπνης.
435γηθόσυνοι δἤπειτα δόμοις ἔνι πάντες ἑταῖροι
αὐτός τ᾽ ἀγγελίῃ Φινεὺς πέλεν. ὦκα δὲ τόνγε
Αἰσονίδης περιπολλὸν ἐυφρονέων προσέειπεν·
«ἦ ἄρα δή τις ἔην, Φινεῦ, θεός, ὃς σέθεν ἄτης
κήδετο λευγαλέης, καὶ δ᾽ ἡμέας αὖθι πέλασσεν
440τηλόθεν, ὄφρα τοι υἷες ἀμύνειαν Βορέαο·
εἰ δὲ καὶ ὀφθαλμοῖσι φόως πόροι, ἦ τ᾽ ἂν ὀίω
γηθήσειν, ὅσον εἴπερ ὑπότροπος οἴκαδ᾽ ἱκοίμην.»
ὣς ἔφατ᾽· αὐτὰρ ὃ τόνγε κατηφήσας προσέειπεν·
«Αἰσονίδη, τὸ μὲν οὐ παλινάγρετον οὐδέ τι μῆχος
445ἔστ᾽ ὀπίσω· κενεαὶ γὰρ ὑποσμύχονται ὀπωπαί.
ἀντὶ δὲ τοῦ θάνατόν μοι ἄφαρ θεὸς ἐγγυαλίξαι,
καί τε θανὼν πάσῃσι μετέσσομαι ἀγλαΐῃσιν.»
ὣς τώγ᾽ ἀλλήλοισι παραβλήδην ἀγόρευον.
αὐτίκα δ᾽ οὐ μετὰ δηρὸν ἀμειβομένων ἐφαάνθη
450Ἠριγενής· τὸν δ᾽ ἀμφὶ περικτίται ἠγερέθοντο
ἀνέρες, οἳ καὶ πρόσθεν ἐπ᾽ ἤματι κεῖσε θάμιζον,
αἰὲν ὁμῶς φορέοντες ἑῆς ἀπὸ μοῖραν ἐδωδῆς.
τοῖς ὁ γέρων πάντεσσιν, ὅτις καὶ ἀφαυρὸς ἵκοιτο,
ἔχραεν ἐνδυκέως, πολέων δ᾽ ἀπὸ πήματ᾽ ἔλυσεν
455μαντοσύνῃ· τὼ καί μιν ἐποιχόμενοι κομέεσκον.
σὺν τοῖσιν δ᾽ ἵκανε Παραίβιος, ὅς ῥά οἱ ἦεν
φίλτατος· ἀσπάσιος δὲ δόμοις ἔνι τούσγ᾽ ἐνόησεν.
πρὶν γὰρ δή νύ ποτ᾽ αὐτὸς ἀριστήων στόλον ἀνδρῶν
Ἑλλάδος ἐξανιόντα μετὰ πτόλιν Αἰήταο
460πείσματ᾽ ἀνάψεσθαι μυθήσατο Θυνίδι γαίῃ,
οἵ τέ οἱ Ἁρπυίας Διόθεν σχήσουσιν ἰούσας.


Επιστροφή υιών Βορέου. Διήγησις Φινέως περί Παραιβίου.

Έτσ᾽ είπε· και τους έπιασε φόβος ως τον ακούσαν,
κι ώρα πολλήν αμίλητοι μέναν και σαν χαμένοι·
410 και αργά κάποτε μίλησε ο ήρωας Αισονίδης
μη ξέροντας απ᾽ τα πολλά κακά του τί να κάνει.
«Γέροντα, πια μας έφτασες στο τέλος των βασάνων
του ταξιδιού, και πώς εμείς κάνοντας απ᾽ τους άγριους
Βράχους θα προσπεράσουμε στον Πόντο· μ᾽ αν και πάλι
σαν θα ξεφύγουμε απ᾽ αυτούς θα ᾽χουμε στην Ελλάδα
415 επιστροφήν, ευχάριστα θα μάθαινα από σένα.
Τί θενα κάμω; Πώς ξανά ταξίδι τόσο μέγα
θα το περάσω ανήξερος με ανήξερους συντρόφους;
Κι η Αία βρίσκεται στη γης τις άκριες και του Πόντου.»
Έτσ᾽ είπ᾽ αυτός· κι ο γέροντας τ᾽ απάντησε και τού ειπε.
«Παιδί μου, απ᾽ τους ολέθριους βράχους μια και ξεφύγεις,
420 θάρρος· γιατί στο δεύτερο ταξίδι από την Αία
κάποιος θεός θα σ᾽ οδηγεί· κι εκεί σαν θα πηγαίνεις
πολλοί θενα βρεθούν εκεί για να σας οδηγήσουν.
Μα φίλοι μου, έχετε στο νου τη δολερή βοήθεια
της Αφροδίτης. Απ᾽ αυτήν ένδοξο θα ᾽χουν τέλος
425 οι αγώνες σας. Και πιο πολλά πια σεις μη με ρωτάτε.»
Είπε τ᾽ Αγήνορα ο γιος· κι οι δυο οι γιοι αμέσως
του θρακικού Βοριά πηδούν απ᾽ τον αιθέρα κάτω
και στο κατώφλι τα γοργά τα πόδια των πατήσαν·
κι οι ήρωες πετάχτηκαν να ιδούνε εκείνους που ᾽ρθαν.
430 Κι ο Ζήτης, που τον ρώταγαν, ακόμα ξεφυσώντας
πολύ βαριά απ᾽ την κούραση διηγόταν πόσο πήγαν
μακριά, και πώς τους μπόδισε η Ίρις να τις σφάξουν,
κι έδωσε η ευνοϊκή θεά όρκους, κι αυτές χωθήκαν
με φόβο στης απόγκρεμνης Δίκτης το μέγα σπήλιο.
435 Και τότε πια χαρούμενοι στο σπίτι όλοι οι συντρόφοι
γενήκαν απ᾽ την είδηση κι ο ίδιος ο Φινέας.
Κι ευτύς ο πολύ φρόνιμος του μίλησε Αισονίδης.
«Φινέα, φαίνεται θεός κάποιος για το κακό σου
το θλιβερό νοιαζότανε, κι από μακριά δω πέρα
440 έφερ᾽ εμάς και του Βοριά τους γιους να σε βοηθήσουν·
κι αν σου ξανάδινε το φως, στ᾽ αλήθεια εγώ νομίζω
πως θα χαιρόμουν, όπως κι αν γύριζα στην πατρίδα.»
Έτσ᾽ είπε· τότε ο γέροντας του μίλησε θλιμμένος.
«Του Αίσονα γιε, δεν έρχεται το φως μου πίσω, κι ούτε
445 υπάρχει θεραπειά· γιατί τα μάτια μείναν άδεια·
μα αντί γι᾽ αυτό οι θεοί ευτύς το θάνατο ας μου δίναν
και σαν πεθάνω, στις χαρές μέσα θα βρίσκομαι όλες.»
Έτσι μιλούσαν κι έλεγαν εκείνοι ένας στον άλλο·
κι ως μίλαγαν, όχι πολύ κατόπι εφανερώθη
450 η πρωιγέννητη η Αυγή· κι οι γύρω μαζευτήκαν
γειτόνοι, που καθημερνώς και πρώτα εκεί συχνάζαν
πάντα μαζί των φέρνοντας μερίδιο απ᾽ την τροφή των.
Σ᾽ όλους αυτούς ο γέροντας κι αν έρχοταν κανένας
ασήμαντος, εμάντευε καλά, κι από τα πάθια
πολλούς λευτέρωσε άνθρωπους η μαντική του τέχνη·
455 γι᾽ αυτό να τον περιποιηθούν, σ᾽ αυτόν εκείνοι ετρέχαν.
μαζί τους κι ο Παραίβιος έφτασε, αυτός που τού ηταν
αγαπητός πάρα πολύ· και με πολλή χαρά του
ένιωσε πως οι ήρωες βρισκόνταν μες στο σπίτι.
Γιατί ο Φινέας τού ειχε πει πως συντροφιά αντρειωμένων
απ᾽ την Ελλάδα βγαίνοντας στην πόλη του Αιήτη,
460 θενά ᾽ριχνε τις άγκυρες στη χώρα της Θυνίας,
και θα ᾽διωχνε τις Άρπυιες, που του ᾽στελνεν ο Δίας.